فرمانداری خور و بیابانک
خانه
پتاس
پتاس

واژه پتاس (KCL يا كلريد پتاسيم) از دو كلمه Pot به معني ديگ يا ظرف و Ash به معني خاكستر تشكيل شده است. چيني‌ها اولين كشوري بودند كه از شوره (نيترات پتاسيم) جهت تهيه باروت استفاده مي‌كردند. استحصال پتاس از خاكستر جلبكها و خزه دريايي از سال 1370 ميلادي در اسكاتلند آغاز گرديد و محصول اين كار در ابتداي قرن نوزدهم ميلادي به حدود 20000 تن در سال رسيد اما از سال 1930 ميلادي اين روش منسوخ شد. كاربرد خاكستر هاي چوب به منظور استحصال پتاس (كربنات پتاسيم) از سال 1790 ميلادي در آمريكا آغاز شد و اين امر موجب پيشرفت صنايع شيميايي در اوايل قرن نوزده شد. اولين ذخيره سنگي پتاس در سال 1893 ميلادي در ضمن حفاري براي اكتشاف نمك در كشور آلمان به طور كاملاً اتفاقي كشف شد. هدف از حفاري در اين منطقه دستيابي به ذخاير نمك خالص بود ولي بعداً مشخص شد نمك كشف شده داراي مقاديري پتاسيم و منيزيم نيز مي‌باشد. همراه با پيشرفت تمدن بشري، ضرورت احياي اراضي و تقويت بنيه كشاورزي كشورها جهت تهيه منابع غذايي انسانها موجب شد تا انسان به تكنولوژي توليد انواع كودهاي شيميايي دست پيدا كند. به همين منظور در سال 1368 در سازمان زمين‌شناسي كشور طرح اكتشاف سراسري پتاس شروع به فعاليت نمود. هدف از اين طرح شناسايي انديسهاي پتاس‌دار كشور (شورا به و سنگ) بود. نتايج اين طرح اكتشاف بيش‌از 60 انديس پتاس در كشور بود. انديسهاي تبخيري كشف شده كشور حاوي عناصر پتاسيم ، منيزيم ، كلسيم ، سديم ، كلر، سولفات ، برم ، يد ، نيترات و ليتيم بودند. به طور كلي پتاس در دنيا و در كشور ما به سه نوع ذيل كشف شده‌اند :

1. پتاس سنگي همراه با ذخاير نمك و يا گنبدهاي نمكي :

اين نوع پتاس در معادن نمك ايلجاق و گنبدهاي نمكي بندر خمير (استان هرمزگان) وجود دارند.

2. پتاس همراه با شورا به بين كريستالي و خلل و فرج پوسته نمكي و لايه هاي ماسه :

اين مناطق كه عمدتاً پلايا ناميده مي‌شوند در منطقه ايران مركزي بويژه در خوروبيابانك ، ترود و باتلاق گاو خوني گزارش شده‌اند.

3. پتاس موجود در آبهاي شور و درياچه ها :

اين نوع پتاس نيز در درياچه اروميه و درياچه قم گزارش شده‌اند. درحال حاضر از ذخاير شورابه‌اي كشورهاي اردن، اسرائيل ، شيلي و چين جهت استحصال كلرور پتاسيم استفاده مي‌نمايند. از طرفي در كشورهاي كانادا، روسيه، آلمان، بلا روس و آمريكا عمدتاً پتاس سنگي استحصال مي‌شود. مجموع پتاس توليدي كشورهاي جهان در حال حاضر بالغ بر 53 ميليون تن مي‌باشد. كشور عزيزمان ايران ساليانه به طور متوسط 250.000 تن پتاس جهت توليد كود شيميايي مصرف مي‌نمايد. اميد است كه با توليد ساليانه 50.000 تن كلرور پتاسيم در واحد پتاس خوروبيابانك شاهد رشد و شكوفايي اين صنعت نوپا در كشور و گسترش آن به ساير مناطق كشور باشيم.



هدف از اجراي طرح پتاس

محصول اصلي : توليد 50 هزار تن كلرور پتاسيم(پتاس) با خلوص 95 درصد

محصولات جانبي :

1. (NaCl) نمك دريايي با خلوص 94% به مقدار حدود 2.5 ميليون تن در سال

2. نمك طعام خوراكي با خلوص بيش از 99% به مقدار 300 هزار تن در سال

3. هيدروكسيد منيزم با خلوص 98 در صد به مقدار 30 هزار تن در سال

موارد استفاده محصولات :

1. كلرور پتاسيم (پتاس) توليد شده عمدتاٌ بعنوان كود شيميايي عرضه خواهد شد.

2. نمك طعام يا كلرور سديم ( NaCl)

بيش از 14000 نوع مصرف براي نمك وجود دارد. از نمك بطور مستقيم و غيرمستقيم در موارد بيشماري استفاده مي شود. ولي بطور كلي نمك به دو صورت صنعتي و خوراكي (نمك طعام) مورد استفاده قرار مي گيرد.

نمك صنعتي داراي مصارف ذيل است :

1. در صنايع پتروشيمي: توليد گاز كلر، هيدروكسيد سديم

2. در متالوژي و فرآيند استحصال مواد معدني

3. دباغي ها

4. صنايع نساجي

5. صنايع كاغذسازي

6. صنايع داروسازي

7. صنايع غذايي

8. صنايع لاستيك سازي

9. تصفيه آب

10. خوراك دام

11. صابون سازي و پودرهاي شستشو

12. عمليات حفاري چاههاي نفت و گاز

آمار مصرف نمك طعام خوراكي( براي هر نفر در سال)
 

(7.5-10) Kg/Heat

آمريكاي شمالي

(7.5-10) Kg/Heat

آمريكاي جنوبي

اروپاي غربي

(5.3-6.6) Kg/Heat

اسپانيا

(4-6.7) Kg/Heat

انگليس

(7.9) Kg/Heat

ايتاليا

6.4 Kg/Heat

فرانسه

آسيا

10 Kg/Heat

چين

11 Kg/Heat

ژاپن

7.5 Kg/Heat

ديگر كشورها

7.5 Kg/Heat

اقيانوسيه

 
 3. Mg (OH) 2 هيدروكسيد منيزيم :

اين محصول پس از قرار گرفتن در كوره تبديل به Mgo مي شود و به عنوان نسوز مورد استفاده قرار مي گيرد.

پلايـاي شهرستات خوروبيبانك در كويـر مركزي ايـران در فاصله 310 كيلومتري شرق نائين و 40 كيلومتري خور در مسير جاده خور - طبس واقع شده است .

تاريخ شروع طرح 1377

تاريخ پايان طرح 1387


مجريان طرح از ابتدا تاكنون :

آقاي دكتر محمود احمد زاده هروي از سال 1370 تا 1382

آقاي مهندس مهران عظيمي از سال 1382 تا مهر ماه 1384

آقاي دكتر مسعود سمعيي نژاد از مهر ماه 1384 تا پايان همان سال

آقاي مهندس منصور شباني از سال 1385 تا پايان سال 1393
 
 آقاي مهندس علي علوي ناييني از ابتداي سال 1394 تا كنون
تاریخ به روز رسانی: 1395/02/03
تعداد بازدید: 5083
امتیازدهی
میانگین امتیازها:0 تعداد کل امتیازها:0
مشاهده نظرات (تعداد نظرات 0
ارسال نظرات
نام  
آدرس پست الکترونیکی شما    
توضیحات  
تغییر کد امنیتی  
کد امنیت  
 
كليه حقوق اين پايگاه متعلق به استانداري استان اصفهان ميباشد.
Powered by DorsaPortal